Czego najczęściej się boimy? 5 najpopularniejszych lęków naszych czasów

Kiedyś usłyszałem następujące pytanie: „Kiedy się boisz?”. Odparłem bez zawahania, że boję się każdego dnia. Bałem się, gdy po raz pierwszy prowadziłem szkolenie międzynarodowe w języku, którego uczyłem się kilka tygodni. Bałem się, gdy pytałem Ilianę, czy chce spędzić ze mną resztę życia. Bałem się, gdy byłem chory. I boję się nadal – o wiele rzeczy – ale wiem, jak wytrzymać ten lęk. Jak się mu nie poddać i w jaki sposób go przezwyciężyć. Wiem, że Ty także się boisz. Chcę, abyś poznał swój lęk i abyś codziennie stawiał mu czoła.

Odwaga to nie jest brak lęku, tylko konfrontacja z nim.

1. Lęk przed wystąpieniami publicznymi

40% amerykanów obawia się wystąpień publicznych. W innych, międzynarodowych statystykach ten odsetek sięga momentami aż 75%! Przyczyna jest dosyć prozaiczna: w naszym mózgu istnieje obszar odpowiadający za regulację emocji, rozkładający na części pierwsze wyraz twarzy każdego widza. Nasz mózg wyczytuje z jego rysów konkretne emocje, które uznaje za stanowiące zagrożenie, a instynkt podpowiada, że należy uciekać. Dlatego też wystąpienia przed dobrze nam znanym gronem są dużo łatwiejsze. Zdarza się, że w potęgowaniu tego lęku niechlubnie pomaga nam szkoła. Od dzieci oczekuje się wygłaszania referatów przed klasą, chociaż wiedzy na temat wystąpień publicznych i tego, jak zbudować ciekawą prezentację, próżno szukać w podstawie programowej. Jeżeli chcesz ten lęk przezwyciężyć, zaczynaj małymi krokami i ćwicz wystąpienia publiczne – praktyka czyni mistrza. Co ciekawe, badania wskazują, że terapia w wirtualnej rzeczywistości może pomóc osobom odczuwającym ten rodzaj lęku.

2. Strach przed porażką

Bez ryzyka nie ma wygranej. Jeżeli nie spróbujesz, nie osiągniesz sukcesu. Z drugiej strony możesz ponieść porażkę, z której wyciągniesz cenną lekcję. Jednak czasem strach przed niepowodzeniem jest tak silny, że nawet nie robisz kroku naprzód. Osoby bojące się porażki odczuwają dużo większy wstyd, popełniając błędy, i przekładają nawet drobne niepowodzenia na swoją generalną negatywną ocenę. Pamiętaj, Twoje porażki niekoniecznie świadczą o Tobie jako o człowieku. Jeśli nie będziesz popełniać błędów, nie wyciągniesz nauki na przyszłość, a w efekcie się nie rozwiniesz.

3. Obawa przed zobowiązaniami

To lęk przed angażowaniem się w związki z innymi. Tak jak w przypadku wielu naszych obaw jego źródeł można doszukiwać się już w dzieciństwie: jeśli Twoi rodzice mieli wahania nastrojów, a Ty nie wiedziałeś, czego się spodziewać, to mogłeś wykształcić w sobie ambiwalentną postawę wobec innych. Jeżeli w Twoim dzieciństwie brakowało okazywania sobie miłości i czułości, możesz mieć problem z okazywaniem tych uczuć jako osoba dorosła. Lęk przed zobowiązaniami może być wywołany również przez byłego partnera, który w jakiś sposób Cię skrzywdził – a Ty boisz się zaufać komuś na nowo. To zjawisko powszechne jest zwłaszcza wśród osób, które przeżyły doświadczenie rozwodu tzw. post divorce commitment phobia.

 

4. Strach przed odrzuceniem

Jest on silnie powiązany z niską samooceną i tak jak lęk przed zobowiązaniami może wynikać zarówno z dzieciństwa, jak i ze sparzenia się na kimś w dorosłym życiu. Osoby, które odczuwają ten lęk, bywają bardzo podejrzliwe wobec partnera, paranoicznie bojąc się jego utraty. Mogą próbować nadmiernie go kontrolować albo usiłować całkowicie mu się podporządkować, byle tylko nie stracić drugiej osoby. Tego rodzaju zachowania działają na zasadzie samospełniającej się przepowiedni – im bardziej dana osoba wypiera swoją potrzebę lub stara się zmusić innych do poddania się jej woli, tym bardziej jest narażona na odrzucenie.

5. Strach przed śmiercią

Wszystko, co żyje, w tym ludzie, ma jedną podstawową wspólną cechę: chce żyć. Dlatego strach przed śmiercią wydaje się uzasadniony – ludzie są istotami samoświadomymi, bojącymi się śmierci nie tylko na poziomie instynktu. Boimy się tego, co będzie po śmierci – jest to coś, co odróżnia nas od innych zwierząt. Erik Erikson sformułował teorię mówiącą o tym, że na pewnym etapie życia ludzie osiągają integralność ego. Następuje to wówczas, gdy godzimy się ze swoim życiem i akceptujemy je. Jeżeli na etapie analizy swego dotychczasowego życia znajdujesz w nim znaczenie czy wyższy cel, możesz osiągnąć integralność. Jeśli postrzegasz swoje życie jako serię porażek i niewykorzystanych możliwości, możesz mieć problem z osiągnięciem integralności. Jest to ważne, ponieważ osoby, które pogodziły się ze swoim życiem, dużo rzadziej dotyka lęk przed śmiercią.

 

Pamiętaj, że strach jest nam potrzebny. To naturalny sygnał informujący nas o zagrożeniu. Musisz jednak wiedzieć, że strach powinien być dla Ciebie ostrzeżeniem. Jeżeli Cię paraliżuje, powstrzymuje przed pójściem naprzód lub czujesz, że jest nieproporcjonalny do sytuacji, musisz z nim walczyć. Odwaga to nie jest brak lęku, tylko konfrontacja z nim. Dlatego zadbaj o siebie: zbuduj swoje pewne siebie i swojej wartości, zrównoważone „ja”. Takie, które zna swoje lęki i wie, w jaki sposób nad nimi pracować.

Brak opinii

Bezpłatne Szkolenie Online

z dr. Mateuszem Grzesiakiem

niedziela

22 kwietnia

godz.

20:00

x